के अमेरिका र इरान फेरि युद्धमा होमिँदै छन् ?

---

नयाँ पेज

२०८३ कार्तिक ८ शनिबार ०९:१० बजे

अमेरिका : अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानमाथि पुनः सैन्य कारबाही हुन सक्ने संकेत दिएका छन्। त्यसको जवाफमा इरानले अमेरिका र इसराइलबाट फेरि आक्रमण भए खाडी क्षेत्रका तेल प्रशोधन केन्द्र, समुद्रमुनिका सञ्चार केबल, तथ्यांक केन्द्र र कृत्रिम बुद्धिमत्तासम्बन्धी पूर्वाधारलाई निशाना बनाउन सक्ने चेतावनी दिएको छ। यसले अमेरिका र इरानबीचको द्वन्द्व पुनः चर्किने जोखिम बढाएको छ।

अक्टोबर २३ मा फ्लोरिडामा आयोजित सभामा ट्रम्पले इरानविरुद्ध अर्को सैन्य अभियान चलाउन सक्ने बताएका थिए। उनले ‘एपिक फ्युरी’ नाम दिइएको अमेरिकी सैन्य कारबाही पुनः हुन सक्ने संकेत गरे पनि त्यसको समय, लक्ष्य र दायराबारे स्पष्ट पारेनन्। यसअघि उनले युद्ध छिट्टै अन्त्य गर्न सकिने बताएका थिए।

इरानको सर्वोच्च राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्का सचिव मोहसिन रेजाईले अमेरिका र इसराइलले पुनः आक्रमण गरे खाडी क्षेत्रका सात वटासम्म देशमा रहेका तेल प्रशोधन केन्द्र, समुद्रमुनिका सञ्चार केबल, तथ्यांक केन्द्र र कृत्रिम बुद्धिमत्तासम्बन्धी पूर्वाधारमा हमला हुन सक्ने चेतावनी दिएका छन्। इरानी सुरक्षा अधिकारीहरूले समुद्रमुनिका सञ्चार केबललाई समेत सम्भावित निशाना बनाउने योजना रहेको जानकारी रोयटर्सलाई दिएका छन्।

अमेरिका र इसराइलले इरानमाथि पुनः आक्रमण गर्न सक्ने सम्भावनाबारे सार्वजनिक भएका समाचारले तेहरानको चिन्ता बढाएको छ। द न्युयोर्क टाइम्सको समाचार उद्धृत गर्दै विभिन्न सञ्चारमाध्यमले अमेरिकी र इसराइली सेनाले नोभेम्बर ३ मा हुने अमेरिकी मध्यावधि निर्वाचनपछि इरानमाथि छोटो तर तीव्र आक्रमण गर्ने विकल्पबारे योजना बनाएको जनाएका छन्। सम्भावित आक्रमणको समय र लक्ष्यबारे भने आधिकारिक पुष्टि भएको छैन।

कूटनीतिक प्रयास जारी, तर सहमति टाढा

अक्टोबर २३ मा टर्कीको इस्तानबुलमा बेलायत, फ्रान्स, जर्मनी, इटाली, टर्की, साउदी अरब, पाकिस्तान र इजिप्टका प्रतिनिधिहरूले क्षेत्रीय तनावबारे छलफल गरेका थिए। सहभागी देशहरूले अमेरिका र इरानलाई थप सैन्य तनावबाट जोगिन तथा कूटनीतिक संवाद अघि बढाउन आग्रह गरेका थिए।

टर्कीका विदेशमन्त्री हाकान फिदानले इरानमाथि अर्को आक्रमण भए युद्ध थप फैलिन सक्ने चेतावनी दिएका थिए। फ्रान्सका विदेशमन्त्री जिन नोएल बारोले थप तनावले ऊर्जा मूल्यमा गम्भीर असर पार्न सक्ने बताएका थिए। तर उक्त बैठकबाट अमेरिका र इरानबीच कुनै ठोस सहमति भएको घोषणा भएन।

अमेरिकी चेतावनी र इरानको जवाफी रणनीतिले दुवै देशबीच सैन्य तनाव बढेको देखाए पनि नयाँ आक्रमणको अन्तिम निर्णय भइसकेको पुष्टि छैन। कूटनीतिक प्रयास जारी रहेकाले तत्काल युद्ध चर्किने वा वार्ताबाट समाधान निस्कने भन्ने विषय अझै अनिश्चित छ।